Fëmija nuk flet ende: kur është ritëm i vetin dhe kur ia vlen të pyesni
Është një nga pyetjet që dëgjoj më shpesh. Përgjigja e shkurtër: shpesh po, është normale. Përgjigja e gjatë ka të bëjë me atë çfarë shihni përveç fjalëve.
Këshilla për prindër
Këshilla praktike për zhvillimin e fëmijës
Shkrime të shkurtra për pyetjet që dëgjoj më shpesh nga prindërit në Gjilan e rrethinë — për të folurin, emocionet, gjumin dhe lojën. Përshkruese, jo diagnostikuese: qëllimi është t’ju ndihmojnë të vëzhgoni dhe të vendosni hapin tjetër.
Të folurit dhe komunikimi
Pesë shenja që fëmija po e zhvillon gjuhën — edhe pa folur ende
Prindërit shpesh presin fjalën e parë si provën e vetme se gjithçka po ecën. Në praktikë, gjuha ndërtohet shumë përpara saj — dhe shenjat janë të dukshme nëse dini ku të shikoni.
Si ta ndihmoni fëmijën të flasë: tri zakone që e ndryshojnë bisedën
Shpesh nuk është çështje se sa flasim ne me fëmijën, por sa hapësirë i lëmë atij të flasë. Tri zakone të vogla e ndryshojnë këtë ekuilibër.
A duhet t’u flasim fëmijëve “si fëmijë”? Çfarë ndihmon dhe çfarë jo
Toni i ngrohtë dhe melodik me të cilin i drejtohemi natyrshëm një foshnje nuk është naivitet — është i dobishëm. Ajo që ia vlen të rishikohet janë fjalët vetë.
Lidhja e padukshme mes gjumit dhe të folurit
Prindërit rrallë i lidhin këto dy gjëra. Por një fëmijë i palodhur ka më shumë vëmendje për të dëgjuar dhe më shumë durim për të provuar — dhe të dyja janë parakushte për fjalën.
Vëmendja dhe zhvillimi
Shenjat e autizmit te fëmijët: çfarë vërejnë prindërit më së pari
Ky shkrim nuk jep diagnozë dhe nuk është listë kontrolli. Është një mënyrë për të kuptuar çfarë vëzhgohet, çfarë nuk do të thotë gjë më vete, dhe ku çon hapi tjetër.
ADHD te fëmijët: më shumë se mungesë përqendrimi
Fëmijët me ADHD dëgjojnë shpesh se janë “të papërqendruar” ose “të pasjellshëm”. Të dyja e humbasin pikën: bëhet fjalë për një mënyrë tjetër funksionimi të trurit.
Emocionet dhe sjellja
Krizat e fëmijëve: çfarë ndodh brenda dhe si ta shoqëroni fëmijën përmes tyre
Një krizë nuk është një provë dështimi — as e fëmijës, as e juaja. Është një moment kur emocioni e ka kaluar aftësinë që fëmija ka sot për ta menaxhuar atë.
Frika te fëmijët: pse është zhvillimore dhe si ta shoqëroni
Frika e re nuk është shenjë se diçka nuk shkon. Zakonisht është shenjë se truri i fëmijës po zhvillohet — po fillon të imagjinojë atë që nuk e sheh.
Kufijtë me dashuri: si ta disiplinoni fëmijën pa e dëmtuar lidhjen
Kufijtë dhe ngrohtësia nuk janë të kundërta. Në fakt kufijtë funksionojnë vetëm bashkë me ngrohtësinë — pa të, ato mësojnë frikë në vend të vetërregullimit.
Xhelozia mes vëllezërve dhe motrave: normale, dhe e menaxhueshme
Xhelozia nuk është shenjë se fëmija juaj është i keq. Është përgjigje ndaj një ndryshimi të madh: bota që e njihte sapo u nda me dikë tjetër.
Vetëbesimi te fëmijët: si ndërtohet dhe si prishet pa dashje
Vetëbesimi nuk ndërtohet me lavdërime të mëdha. Ndërtohet me përvoja të vogla ku fëmija provon, gabon, dhe kupton se kjo nuk ishte fundi i botës.
Progresi nuk është linear — një kujtesë për ditët kur dyshoni
Do të ketë ditë të mira dhe ditë të vështira. Kjo nuk do të thotë se po ktheheni prapa — do të thotë se progresi ndodh edhe kur nuk duket.
Rutina e përditshme
Sa orë gjumë i duhen fëmijës — dhe pse gjumi është punë për trurin
Kur një fëmijë nuk fle mjaftueshëm, e para që preket rrallë është gjumi vetë. Zakonisht janë humori, përqendrimi dhe durimi — dhe këto lehtë ngatërrohen me sjellje të keqe.
Tranzicionet e vështira: si ta mbani fëmijën të sigurt kur jeta ndryshon
Fëmijët e vegjël nuk e kuptojnë kohën si ne. Një ndryshim që për ne është një datë në kalendar, për ta është një botë krejt e re.
Ushqimi dhe sjellja e fëmijës: lidhja që shpesh nuk e vërejmë
Ndonjëherë sjellja e vështirë nuk është tekë. Është uri, lodhje ose etje — nevoja që fëmijët e vegjël ende nuk dinë t’i emërtojnë.
Loja dhe stimulimi
Tri lojëra të thjeshta që zhvillojnë të folurit — pa lodra të shtrenjta
Nuk ju duhen lodra të shtrenjta dhe as orë të gjata. Dhjetë deri në pesëmbëdhjetë minuta lojë të qëllimshme bëjnë më shumë punë se një orë e shpërqendruar.
Loja në natyrë: pse mjedisi i hapur mëson më shumë se një sallë lojërash
Një fëmijë që luan jashtë eksploron me të pesë shqisat njëherësh. Kjo është arsyeja pse gjysmë ore në oborr shpesh bën më shumë se një dhomë plot lodra.
Pse loja është më shumë se argëtim
Kur një fëmijë luan, ai nuk po mbush kohën. Po provon botën me mjetet që ka: trupin, imagjinatën dhe njerëzit pranë tij.